Welke ISO-normen gelden voor humanoids?

Kort antwoord

Voor industriële robots is ISO 10218 deel 1 en 2 de basis. De versie van maart 2025 neemt de inhoud van ISO/TS 15066 over collaboratief werken op. Voor mobiele robots met actief geregelde stabiliteit, zoals humanoids op benen, is ISO 25785-1 in ontwikkeling maar nog niet gepubliceerd. Tot die tijd vraagt veiligheid van humanoids zorgvuldig maatwerk.

ISO 10218-1 en -2:2025

ISO 10218 bestaat uit twee delen. Deel 1 richt zich op de robot zelf, deel 2 op de integratie en de toepassing. In maart 2025 verscheen een nieuwe versie met drie opvallende punten:

• De inhoud van ISO/TS 15066 over collaboratief werken is erin opgenomen.
• De nadruk ligt op de ‘collaboratieve toepassing’ in plaats van de ‘collaboratieve robot’. Een robot is niet vanzelf veilig; de hele toepassing moet het zijn.
• Cybersecurity en een explicietere aanpak van functionele veiligheid zijn nieuw.

ISO/TS 15066: opgegaan in ISO 10218

ISO/TS 15066 was lange tijd de verwijzing voor werken met cobots naast mensen. De inhoud is nu onderdeel van ISO 10218:2025. Leest u in oudere documentatie een verwijzing naar ISO/TS 15066, controleer dan of die nog aansluit bij de actuele versie. Meer over samenwerken leest u in Kan een humanoid veilig tussen mensen werken?.

ISO 25785-1: de norm die er nog aankomt

ISO 25785-1 gaat over veiligheid van industriële mobiele robots met actief geregelde stabiliteit. Het maakt daarbij niet uit of de robot op benen, wielen of anders staat. Het is dus de norm die het dichtst bij humanoids komt. De norm is nog in ontwikkeling: de commentaarronde op de Committee Draft sloot in juli 2026. Deel 2 gaat over integratie en toepassing. Beide delen zijn nog niet gepubliceerd.

Overzicht

Wat betekent dit in de praktijk?

Normen zijn hulpmiddelen om aan wettelijke eisen te voldoen, zoals die uit de Machineverordening. Omdat een specifieke norm voor humanoids nog ontbreekt, is een zorgvuldige risicobeoordeling nog belangrijker. Welke normen precies van toepassing zijn op uw installatie, laat u beoordelen door een veiligheidsspecialist.

Zo helpt Humanoid-direct

Als robotintegrator werken wij dagelijks met industriële robots en cobots. Wij nemen die ervaring mee naar humanoids en mobiele manipulators, en volgen de ontwikkeling van nieuwe normen. Bespreek uw toepassing via contact. Dit artikel geeft algemene informatie en is geen juridisch advies. Voor uw specifieke situatie raadpleegt u een jurist of veiligheidsspecialist.